یک محله، دو بازار اجاره؛ چرا رهن و اجاره در شهران شمالی و جنوبی متفاوت است؟
یک محله، دو بازار اجاره؛ چرا رهن و اجاره در شهران شمالی و جنوبی متفاوت است؟
شهران را روی نقشه که پیدا کنید، شاید در نگاه اول فقط با یک محله از منطقه ۵ تهران روبه‌رو باشید؛ اما مستأجری که واقعاً دنبال خانه در این محدوده می‌گردد، خیلی زود متوجه می‌شود که «شهران» یک بازار اجاره یکدست نیست.

شمال و جنوب محله، با اینکه نام مشترکی دارند، از نظر نوع ساختمان، موقعیت، دسترسی و قیمت فایل‌های اجاره تفاوت‌هایی دارند که می‌تواند انتخاب مستأجر را کاملاً تغییر دهد.

این تفاوت را می‌توان در فایل‌های بازار هم دید. در یکی از بررسی‌های اخیر بازار اجاره شهران، برای واحدهای مختلف از حدود ۷۵ متری در شهران جنوبی تا آپارتمان‌های بزرگ‌تر در شهران شمالی، ترکیب‌های متفاوتی از ودیعه و اجاره ماهانه دیده می‌شود. برای نمونه، یک واحد ۱۰۵ متری دوخوابه در شهران شمالی با ۵۵۰ میلیون تومان ودیعه و ۳۹ میلیون تومان اجاره ماهانه عرضه شده بود، در حالی که یک واحد ۷۵ متری دوخوابه در شهران جنوبی با ۵۰۰ میلیون تومان ودیعه و ۱۸ میلیون تومان اجاره ماهانه آگهی شده بود. البته این ارقام مربوط به فایل‌های مشخص هستند و نمی‌توان از یک یا چند آگهی، میانگین قیمت کل محله را نتیجه گرفت.

در فایل‌های جدیدتر نیز دامنه قیمت‌ها گسترده است. در فهرست‌های موجود برای شهران، از واحدهایی با ودیعه ۴۰۰ میلیون تومان و اجاره ماهانه ۲۵ میلیون تومان تا آپارتمان‌هایی با رهن کامل ۲.۸ میلیارد تومان دیده می‌شود. تفاوت متراژ، سال ساخت، امکانات و موقعیت دقیق ملک باعث می‌شود این ارقام را نتوان بدون مقایسه مشخصات ملک کنار یکدیگر قرار داد.

پس سؤال اصلی این نیست که «شهران گران است یا ارزان؟» سؤال دقیق‌تر این است که چرا مستأجر در دو بخش یک محله، با دو سطح متفاوت از قیمت و انتخاب روبه‌رو می‌شود؟

وقتی شمال و جنوب شهران را جداگانه نگاه کنید، تفاوت‌ها بیشتر دیده می‌شوند

شهران به دلیل وسعتش به دو بخش شمالی و جنوبی تقسیم می‌شود و همین گستردگی باعث شده ویژگی‌های کالبدی و موقعیت ملک در نقاط مختلف آن یکسان نباشد. منابع ملکی، شهران را در محدوده منطقه ۵ و در نزدیکی مسیرهای مهمی مانند بزرگراه آبشناسان معرفی می‌کنند و مجاورت آن با پارک جنگلی کوهسار نیز یکی از ویژگی‌های شناخته‌شده این محله است.

برای مستأجر، این تفاوت فقط یک موضوع جغرافیایی نیست. وقتی فایل‌های اجاره را بررسی می‌کند، با ساختمان‌هایی از سن، متراژ و کیفیت متفاوت روبه‌رو می‌شود. در نتیجه، ممکن است دو خانه که هر دو در شهران قرار دارند، برای دو گروه کاملاً متفاوت از مستأجران مناسب باشند.

در شهران شمالی، بخشی از فایل‌ها در ساختمان‌هایی با متراژ بالاتر و ویژگی‌هایی قرار دارند که معمولاً هزینه بیشتری برای مستأجر ایجاد می‌کنند. در مقابل، در شهران جنوبی می‌توان فایل‌هایی را پیدا کرد که به دلیل سن بنا، متراژ یا شرایط ساختمان، برای بودجه‌های محدودتر قابل بررسی هستند.

این البته به معنای ارزان بودن همیشگی شهران جنوبی یا گران‌تر بودن قطعی شهران شمالی نیست. بازار اجاره آن‌قدر به مشخصات هر ملک وابسته است که ممکن است یک واحد مناسب در جنوب، از یک فایل معمولی در شمال گران‌تر باشد.

شهران شمالی برای چه مستأجرانی جذاب‌تر است؟

بخشی از جذابیت شهران شمالی به موقعیت آن در نزدیکی دامنه‌های شمال‌غربی تهران و فضای کوهستانی اطراف برمی‌گردد. برای خانواده‌ای که محیط آرام‌تر و نزدیکی به فضای سبز را در اولویت قرار می‌دهد، این ویژگی می‌تواند ارزش داشته باشد.

اما همین ویژگی‌ها در قیمت اجاره هم بی‌تأثیر نیستند. مستأجری که به دنبال واحد بزرگ‌تر، ساختمان جدیدتر، پارکینگ، آسانسور و امکانات کامل‌تر است، معمولاً باید بودجه بیشتری در نظر بگیرد.

در فایل‌های بازار، نمونه‌های مختلفی از این وضعیت دیده می‌شود. در یک گزارش از بازار اجاره، واحد ۱۱۹ متری دوخوابه در شهران شمالی با سال ساخت ۱۳۹۰، با ودیعه ۳ میلیارد و ۴۰۰ میلیون تومان به صورت رهن کامل عرضه شده بود. در همان محدوده، یک واحد ۱۰۰ متری دوخوابه با سال ساخت ۱۴۰۰ با ۱ میلیارد و ۳۰۰ میلیون تومان ودیعه و ۳۶ میلیون تومان اجاره ماهانه پیشنهاد شده بود.

این دو فایل حتی در یک بخش از شهران نیز تفاوت زیادی دارند و نشان می‌دهند که نمی‌توان تنها بر اساس «شمالی بودن» درباره قیمت یک ملک قضاوت کرد.

سال ساخت، متراژ و شیوه ترکیب ودیعه و اجاره، در تعیین مبلغ نهایی نقش مهمی دارند.

در شهران جنوبی، گزینه‌های اقتصادی‌تر هم پیدا می‌شود

شهران جنوبی برای بخشی از مستأجرانی که نمی‌خواهند از محدوده شهران خارج شوند، می‌تواند گزینه‌های بیشتری ایجاد کند؛ به‌خصوص اگر متراژ یا نوساز بودن ساختمان در اولویت اول نباشد.

در بررسی‌های بازار، برای یک واحد ۹۵ متری دوخوابه با سال ساخت ۱۳۹۷ در شهران جنوبی، رهن کامل ۲ میلیارد تومان پیشنهاد شده بود. یک واحد ۷۵ متری دوخوابه با سال ساخت ۱۴۰۱ نیز با ۱ میلیارد و ۵۰۰ میلیون تومان ودیعه و ۱۵ میلیون تومان اجاره ماهانه عرضه شده بود.

در نمونه‌های دیگر، واحدهای کوچک‌تر شهران جنوبی با مبالغ پایین‌تر نیز دیده شده‌اند. برای مثال، در یک گزارش از آگهی‌های اجاره، واحد ۵۰ متری یک‌خوابه با سال ساخت ۱۳۸۲ با ۴۰۰ میلیون تومان ودیعه و ۹.۵ میلیون تومان اجاره ماهانه و واحد ۵۲ متری با همان سال ساخت با ۴۰۰ میلیون تومان ودیعه و ۱۰ میلیون تومان اجاره ماهانه عرضه شده بود.

این اعداد نشان می‌دهد در شهران جنوبی، دامنه انتخاب برای مستأجر می‌تواند از واحدهای کوچک و قدیمی‌تر تا آپارتمان‌های بزرگ‌تر و جدیدتر گسترده باشد.

در نتیجه، کسی که بودجه محدودی دارد لزوماً مجبور نیست شهران را از فهرست انتخاب‌های خود حذف کند؛ ممکن است با کاهش متراژ، انتخاب ساختمان قدیمی‌تر یا تغییر ترکیب ودیعه و اجاره، همچنان بتواند در محله بماند.

چرا سال ساخت می‌تواند فاصله قیمت را بیشتر کند؟

گاهی اختلاف قیمت میان دو فایل در شمال و جنوب شهران به خود محله مربوط نیست؛ بلکه ساختمان‌ها با یکدیگر قابل مقایسه نیستند.

برای مثال، مقایسه یک آپارتمان ۷۵ متری با سال ساخت ۱۳۸۵ و یک واحد ۱۰۰ متری با سال ساخت ۱۴۰۰، حتی اگر هر دو در یک خیابان باشند، مقایسه کاملی نیست.

سن بنا، وضعیت تأسیسات، کیفیت مشاعات، آسانسور، پارکینگ و شرایط کلی ساختمان می‌تواند مبلغ ودیعه و اجاره را تغییر دهد.

به همین دلیل، مستأجر نباید تنها به رقم ودیعه نگاه کند. اگر دو فایل قیمت متفاوتی دارند، بهتر است مشخص شود در برابر مبلغ بیشتر چه تفاوتی دریافت می‌شود.

ممکن است پرداخت ۱۰ یا ۱۵ میلیون تومان اجاره بیشتر برای واحدی با متراژ بالاتر و ساختمان جدیدتر منطقی باشد؛ اما در مورد دو واحد مشابه، چنین اختلافی نیاز به بررسی بیشتری دارد.

رهن کامل در شهران یا ودیعه کمتر با اجاره ماهانه؟

یکی دیگر از تفاوت‌هایی که انتخاب مستأجر را تغییر می‌دهد، نوع قرارداد است.

برخی مستأجران ترجیح می‌دهند بخش بیشتری از سرمایه خود را به ودیعه اختصاص دهند و اجاره ماهانه کمتری بپردازند. گروه دیگری ترجیح می‌دهند پول کمتری به عنوان ودیعه بگذارند و بخشی از هزینه را ماهانه پرداخت کنند.

در فایل‌های شهران هر دو مدل دیده می‌شود. از واحدهایی که به صورت رهن کامل عرضه شده‌اند تا خانه‌هایی که با ترکیبی از ودیعه و اجاره ماهانه در بازار قرار گرفته‌اند.

این تفاوت برای مستأجرانی که سرمایه نقدی محدودی دارند اهمیت زیادی دارد.

ممکن است یک واحد با رهن کامل از نظر مجموع هزینه جذاب به نظر برسد، اما مستأجر توان تأمین ودیعه آن را نداشته باشد. در مقابل، فایل دیگری با ودیعه کمتر و اجاره ماهانه بالاتر ممکن است با شرایط مالی او سازگارتر باشد.

بنابراین، مقایسه فایل‌های اجاره شهران بهتر است بر اساس یک عدد انجام نشود. میزان ودیعه، اجاره ماهانه و توان پرداخت مستأجر باید هم‌زمان در نظر گرفته شود.

چرا بعضی مستأجران حاضر نیستند از شهران خارج شوند؟

شهران برای بسیاری از ساکنان فقط یک آدرس نیست. نزدیکی به فضای کوهستانی و پارک جنگلی کوهسار، دسترسی به مسیرهای اصلی و قرار گرفتن در منطقه ۵ باعث شده این محله برای گروهی از خانواده‌ها جذاب باشد.

وقتی یک خانواده چند سال در محله‌ای زندگی کرده باشد، تغییر محل سکونت فقط به پیدا کردن خانه ارزان‌تر محدود نمی‌شود. مدرسه فرزندان، مسیر رفت‌وآمد، خریدهای روزمره و آشنایی با محیط اطراف نیز در تصمیم آن‌ها نقش دارد.

به همین دلیل، ممکن است خانواده‌ای به جای خروج از شهران، از متراژ خانه خود کم کند یا به سراغ ساختمانی با سن بیشتر برود.

این رفتار یکی از دلایلی است که باعث می‌شود تقاضا برای فایل‌های کوچک‌تر یا اقتصادی‌تر نیز در محله باقی بماند.

مستأجران شهران بیشتر از گذشته به مقایسه فایل‌ها نیاز دارند

وقتی فاصله قیمت میان فایل‌ها زیاد می‌شود، انتخاب اولین خانه‌ای که با بودجه مستأجر هماهنگ است، لزوماً بهترین تصمیم نیست.

فرض کنید دو واحد ۸۰ متری در شهران پیدا شده است. یکی ودیعه بیشتری می‌خواهد اما اجاره ماهانه آن کمتر است و دیگری ودیعه کمتری دارد ولی اجاره ماهانه بالاتری دارد. اگر مستأجر فقط مبلغ ودیعه را مقایسه کند، ممکن است تصور کند گزینه دوم ارزان‌تر است؛ در حالی که باید توان پرداخت ماهانه و میزان سرمایه‌ای را که برای ودیعه کنار گذاشته نیز در نظر بگیرد.

همین موضوع درباره تفاوت شهران شمالی و جنوبی نیز وجود دارد.

بهتر است مستأجر ابتدا مشخص کند چه متراژی لازم دارد، چند اتاق می‌خواهد، پارکینگ و آسانسور برایش ضروری است یا نه و چه مقدار ودیعه و اجاره ماهانه می‌تواند پرداخت کند. بعد می‌تواند محدوده جست‌وجوی خود را میان شمال و جنوب شهران تغییر دهد.

کیلید چطور می‌تواند این مقایسه را کاربردی‌تر کند؟

در چنین بازاری، پیدا کردن یک فایل مناسب فقط مرحله اول کار است. مسئله مهم‌تر این است که مستأجر بفهمد آیا همان مبلغ را می‌تواند در بخش دیگری از شهران با شرایط متفاوتی هزینه کند یا نه.

در سامانه کیلید می‌توان جست‌وجوی اجاره را بر اساس بودجه، متراژ، تعداد اتاق، سال ساخت و امکانات محدود کرد و فایل‌های مختلف را در محدوده موردنظر بررسی کرد.

این قابلیت برای کسانی که بین شمال و جنوب محله مردد هستند، کاربرد مشخصی دارد. مستأجر می‌تواند مثلاً یک بار با بودجه مشخص، فایل‌های شهران شمالی را بررسی کند و بعد همان شرایط را برای شهران جنوبی ببیند.

در این مقایسه ممکن است نتیجه جالبی به دست بیاید: شاید در شهران شمالی با بودجه مشخص، تعداد فایل‌های بزرگ کمتر باشد، اما در شهران جنوبی گزینه‌های بیشتری با همان مبلغ پیدا شود. یا برعکس، ممکن است یک فایل در بخش شمالی به دلیل سال ساخت، امکانات یا موقعیت دقیق، ارزش بررسی داشته باشد.

امکان مشاهده موقعیت ملک روی نقشه نیز کمک می‌کند تصمیم‌گیری فقط بر اساس نام «شهران شمالی» یا «شهران جنوبی» نباشد. گاهی چند خیابان فاصله می‌تواند روی دسترسی، محیط اطراف و قیمت فایل تأثیر بگذارد.

برای مستأجری که در نهایت باید میان متراژ، سن ساختمان، میزان ودیعه و مبلغ اجاره یکی را در اولویت قرار دهد، این مقایسه می‌تواند قبل از بازدیدهای حضوری انجام شود و گزینه‌های نامناسب را زودتر کنار بگذارد.

در شهران، قیمت خانه را باید همراه با شرایط آن سنجید

تفاوت قیمت رهن و اجاره در شهران شمالی و جنوبی را نمی‌توان با یک جمله توضیح داد. موقعیت محله مهم است، اما در کنار آن باید سال ساخت، متراژ، امکانات، نوع ساختمان، وضعیت ملک و شرایط قرارداد را نیز در نظر گرفت.

حتی در یک بخش از شهران، فایل‌هایی با اختلاف قابل توجه در مبلغ ودیعه و اجاره وجود دارند. برای نمونه، در فایل‌های موجود، از واحدهایی با رهن کامل ۹۰۰ میلیون تومان و ۱.۳ میلیارد تومان تا فایل‌هایی با رهن کامل ۲ تا ۲.۸ میلیارد تومان دیده می‌شود. این اختلاف نشان می‌دهد که بازار اجاره شهران طیف گسترده‌ای از خانه‌ها را در بر می‌گیرد و نمی‌توان یک رقم ثابت را به عنوان «قیمت اجاره شهران» معرفی کرد.

در نهایت، انتخاب میان شهران شمالی و جنوبی بیشتر از آنکه به این سؤال وابسته باشد که «کدام قسمت ارزان‌تر است»، به این بستگی دارد که مستأجر از خانه چه می‌خواهد و برای رسیدن به آن چه مقدار بودجه دارد.

ممکن است برای یک خانواده، خانه‌ای ۷۵ متری در شهران جنوبی با اجاره ماهانه کمتر انتخاب منطقی‌تری باشد. برای خانواده‌ای دیگر، پرداخت مبلغ بیشتر برای یک واحد ۱۰۰ یا ۱۲۰ متری در شهران شمالی به دلیل متراژ، موقعیت یا کیفیت ساختمان ارزش داشته باشد.

در بازار فعلی، انتخاب درست بیشتر از همیشه به مقایسه نیاز دارد؛ مقایسه‌ای که باید از قیمت شروع شود، اما به قیمت ختم نشود.

✅ آیا این خبر اقتصادی برای شما مفید بود؟ امتیاز خود را ثبت کنید.
[کل: 1 میانگین: 5]