آیین دُم دُم سحری، یکی از سنتهای قدیمی مردم بوشهر است که برای بیدار کردن روزهداران هنگام سحر برگزار میشود.
به گزارش خبرگزاری تسنیم از بوشهر، آیین سنتی و ماندگار «دُم دُم سحری» در بوشهر همچنان بهعنوان یکی از شاخصترین نمادهای فرهنگی ـ مذهبی ماه مبارک رمضان، در سحرگاهان این شهر طنینانداز میشود و روزهداران را برای سحری، دعا و نماز صبح بیدار میکند.
این آیین دیرینه که ریشه در تاریخ و سبک زندگی مردم جنوب دارد، با وجود گسترش ابزارهای مدرن همچون ساعت و تلفن همراه، هنوز هم در محلههای قدیمی بوشهر زنده مانده و بیشتر در چهار محله تاریخی کوتی، شنبدی، بهبهانی و دهدشتی اجرا میشود.
«دُم دُم سحری» یادگار روزگاری است که امکانات ارتباطی وجود نداشت و مردم تنها با شنیدن صدای دمام از فرارسیدن وقت سحر آگاه میشدند. نوای دمام در سکوت سحرگاهی، نهتنها کارکرد اطلاعرسانی داشت، بلکه فضایی معنوی و روحبخش در محلهها ایجاد میکرد.
اجرای این مراسم معمولاً توسط گروهی سه تا چهار نفره انجام میشود؛ بهگونهای که یکی از افراد چراغ فانوسی در دست دارد و دیگری دمام را به دوش میکشد و اعضای گروه، همزمان با نواختن دمام، اشعاری مذهبی و سحرگاهی را بهصورت دستهجمعی میخوانند.
از معروفترین اشعار این آیین میتوان به این ابیات اشاره کرد: خداوندا تو ستاری / همه خوابن تو بیداری، به حق لا اله الاالله / همه عالم نگهداری
در پایان ماه مبارک رمضان و همزمان با عید سعید فطر، اهالی هر محله با پرداخت مبلغی بهعنوان قدردانی، از زحمات افرادی که در طول سحرهای رمضان مردم را برای عبادت و سحری بیدار کردهاند، تشکر میکنند؛ رسمی که نشاندهنده پیوند عمیق همبستگی اجتماعی و باورهای دینی در فرهنگ بوشهری است.
گفتوگوهای مردمی درباره دُم دُم سحری و آداب رمضان در بوشهر
یکی از معتمدان محله کوتی در گفتوگو با خبرنگار تسنیم با اشاره به آیین دُم دُم سحری گفت: دُم دُم سحری فقط یک صدا نیست، یک یادآوری است. وقتی صدای دمام در کوچهها میپیچد، انگار دل آدم هم بیدار میشود. این صدا ما را متوجه میکرد که وقت مهمانی خداست و باید با دل آماده سر سفره سحر بنشینیم.
وی ادامه داد: در ماه رمضان، مردم محله کوتی احترام خاصی برای سحر و افطار قائلاند. سحری با ذکر و دعا و افطار با خرما و نماز آغاز میشود. این آداب باعث میشود روزه فقط گرسنگی نباشد، بلکه تمرین اخلاق و بندگی باشد.
خانمی از ساکن محله شنبدی بوشهر هم بیان کرد: برای ما زنها، صدای دُم دُم سحری نشانه شروع جنبوجوش خانه بود. با شنیدن دمام، چراغها روشن میشد و همه با هم برای سحری آماده میشدیم. این صدا حس امنیت و باهمبودن به محله میداد.
وی افزود: در محله شنبدی بوشهر رسم است که در ماه رمضان، همسایهها بیشتر به هم سر میزنند. افطاری دادن، کمک به نیازمندان و توجه به آداب مهمانی خدا، جزو کارهایی است که باعث میشود این ماه حالوهوای خاصی داشته باشد.
جوان بوشهری از محله بهبهانی هم گفت: من از بچگی صدای دُم دُم سحری را شنیدهام. شاید امروز با موبایل بیدار شویم، اما آن صدا حس دیگری داشت؛ انگار یک نفر مسئول بیداری همه بود و این حس مسئولیت اجتماعی خیلی ارزشمند است.
وی بیان کرد: جوانها در ماه رمضان بوشهر بیشتر در برنامههای مذهبی شرکت میکنند. از مراسم شبهای قدر گرفته تا کمک در مساجد. دُم دُم سحری برای ما نماد هویت بومی و دینی شهرمان است.
یک خانم دیگر از اهالی محله دهدشتی بوشهر به ویژگی ماه رمضان پرداخت و خاطرنشان کرد: دمام سحرگاهی ما را یاد خدا میانداخت. اشعاری که خوانده میشد، پر از توحید و یاد خدا بود و آدم را برای یک روز روزهداری صبورتر میکرد. این سنتها ایمان را در دل مردم زنده نگه میدارد.
وی اضافه کرد: در محله دهدشتی بوشهر، شبهای قدر جایگاه ویژهای دارد. مردم تا سحر در مسجد میمانند و وقتی دُم دُم سحری شنیده میشود، انگار ادامه همان حالوهوای معنوی شب قدر است.
یک بازنشسته و قدیمی بوشهر هم گفت: دُم دُم سحری نظم خاصی به شهر میداد. همه با هم بیدار میشدند و یک ریتم مشترک در زندگی مردم ایجاد میشد. این هماهنگی امروز کمتر دیده میشود.
وی ادامه داد: ماه رمضان در بوشهر فقط روزه گرفتن نیست؛ دید و بازدید، افطاری دادن، غبارروبی مساجد و احترام به حال روزهداران، همه جزئی از فرهنگ ماست. دُم دُم سحری خلاصهای از همین فرهنگ و معنویت است.
.
انتهای پیام/
- نویسنده: تسنیم tasnimnews
