محور اراک–قم در صدر تصادفات؛ جزئیاتی از نقاط پرحادثه تا فرهنگ رانندگی

به گزارش خبرگزاری تسنیم از اراک، استان مرکزی با وجود سهم اندک از مساحت کشور، همچنان در زمره پرترددترین استان‌هاست؛ شبکه گسترده‌ای از محورهای ترانزیتی، صنعتی و روستایی که تردد میلیون‌ها وسیله نقلیه را در طول سال مدیریت می‌کند.

در حالی که پلیس راه استان با اجرای طرح‌های متنوع ایمن‌سازی و نظارتی، موفق شده است رکورد چشمگیری در کاهش تلفات جاده‌ای به ثبت رساند.

گفت‌وگوی تفصیلی تسنیم با سرهنگ روح‌الله آشوری تصویری دقیق از وضعیت جاده‌های مرکزی، نقاط حادثه‌خیز، عوامل بروز تصادفات و راهکارهای پیش‌رو ارائه می‌دهد که مشروح این مصاحبه در زیر می‌آید:

محورهای مواصلاتی استان مرکزی رگ‌های حیاتی اقتصاد و ارتباطات

تسنیم: از اینکه وقت خود را در اختیار این خبرگزاری قرار دادید از شما سپاسگزاریم، برای ورود به بحث بفرمایید جایگاه استان مرکزی و محورهای مواصلاتی آن بعنوان کریدور ترددی در کشور کجاست؟

آشوری: محورهای مواصلاتی استان مرکزی به‌دلیل موقعیت جغرافیایی ویژه این استان، از مهم‌ترین شریان‌های ارتباطی کشور به شمار می‌روند. قرار گرفتن این استان در قلب ایران و اتصال کریدورهای شمال به جنوب و شرق به غرب، سبب شده شهرهایی مانند اراک به گره‌های حیاتی حمل‌ونقل جاده‌ای و ترانزیتی تبدیل شوند. روزانه هزاران خودروی سبک و سنگین از این مسیرها عبور می‌کنند و بخش قابل توجهی از جابه‌جایی کالا و مسافر کشور از طریق همین محور‌ها انجام می‌شود.

این حجم تردد، در کنار نقش صنعتی و تولیدی استان، اهمیت ایمنی راه‌ها را دوچندان می‌کند. کوچک‌ترین غفلت در رعایت قوانین راهنمایی و رانندگی می‌تواند خسارات جبران‌ناپذیری به همراه داشته باشد؛ به‌ویژه در محورهای پرتردد و مسیرهای مواصلاتی بین‌شهری که خستگی رانندگان، سرعت غیرمجاز و سبقت‌های خطرناک از عوامل اصلی بروز حوادث هستند.

از سوی دیگر، ارتقای زیرساخت‌ها، اصلاح نقاط حادثه‌خیز، توسعه روشنایی جاده‌ها، نصب علائم هشداردهنده استاندارد و نظارت مستمر پلیس، از اقداماتی است که می‌تواند ضریب ایمنی را افزایش دهد. فرهنگ‌سازی عمومی نیز در کنار اقدامات فنی، نقشی تعیین‌کننده دارد؛ چراکه امنیت جاده‌ها تنها با مشارکت همگانی و مسئولیت‌پذیری رانندگان محقق می‌شود.

محورهای مواصلاتی استان مرکزی نه‌تنها مسیر عبور خودروها، بلکه رگ‌های حیاتی اقتصاد و ارتباطات کشور هستند؛ حفظ ایمنی در این مسیرها، صیانت از جان انسان‌ها و سرمایه‌های ملی است.

تسنیم: در این بین نقش پلیس در انتظامی بخشی به ترددها و پیشگیری از وقوع حوادث جاده ای چیست؟

آشوری: نقش پلیس در تأمین ایمنی و نظارت بر تردد در جاده‌های استان مرکزی نقشی حیاتی و تعیین‌کننده است؛ استانی که به‌دلیل قرار گرفتن در شاهراه‌های ارتباطی کشور، همواره با حجم بالای تردد خودروهای سبک و سنگین مواجه است. محورهای مواصلاتی این استان نه‌تنها مسیر جابه‌جایی مسافران، بلکه کریدور انتقال کالا و پیونددهنده مناطق مختلف کشور هستند و همین موضوع، حساسیت مأموریت‌های پلیس راه را دوچندان می‌کند.

پلیس با استقرار در محورهای اصلی و فرعی، کنترل سرعت، برخورد با تخلفات حادثه‌ساز و نظارت مستمر بر ناوگان حمل‌ونقل عمومی و باری، نخستین سد پیشگیری از حوادث جاده‌ای به شمار می‌رود. حضور میدانی و گشت‌های محسوس و نامحسوس، علاوه بر اعمال قانون، نقش بازدارنده مهمی در کاهش تخلفات دارد و احساس امنیت را در میان رانندگان و مسافران تقویت می‌کند.

مدیریت هوشمند ترافیک، بهره‌گیری از سامانه‌های ثبت تخلف، دوربین‌های کنترل سرعت و پایش تصویری، ابزارهایی هستند که پلیس را در انجام دقیق‌تر مأموریت‌ها یاری می‌کنند. شناسایی و اعلام نقاط حادثه‌خیز به دستگاه‌های مسئول برای اصلاح زیرساخت‌ها نیز بخشی از نقش نظارتی پلیس در ارتقای ایمنی راه‌هاست.

با این حال، تحقق کامل ایمنی در جاده‌ها صرفاً با اقدامات پلیس ممکن نیست چراکه رعایت قوانین، پرهیز از سرعت و سبقت غیرمجاز، توجه به خستگی و شرایط جوی، مسئولیتی است که بر عهده رانندگان قرار دارد. پلیس ناظر و قانون‌گذار است، اما فرهنگ رانندگی ایمن، مکمل اصلی تلاش‌های اوست.

پلیس در جاده‌های استان مرکزی نه‌تنها مجری قانون، بلکه حافظ جان شهروندان است؛ حضوری که اگر با همراهی مردم و بهبود زیرساخت‌ها همراه شود، می‌تواند آمار حوادث را به شکل محسوسی کاهش دهد و امنیت سفرها را تضمین کند.

ایمنی در جاده‌های استان مرکزی یک ضرورت انکارناپذیر است

تسنیم: بفرمایید اهمیت ایمنی در جاده های استان مرکزی چه نتایجی دادر و همراهی برای افزایش ایمنی در جاده های استان چقدر اهمیت دارد؟

آشوری: ایمنی در جاده‌های استان مرکزی یک ضرورت انکارناپذیر است؛ استانی که به‌دلیل موقعیت جغرافیایی خود در مرکز کشور، یکی از مهم‌ترین گذرگاه‌های ارتباطی ایران به شمار می‌رود. تلاقی مسیرهای شمال به جنوب و شرق به غرب و عبور حجم بالای خودروهای شخصی، ناوگان حمل‌ونقل عمومی و کامیون‌های ترانزیتی، اهمیت توجه به ایمنی تردد در این محور‌ها را دوچندان کرده است.

بخش قابل توجهی از اقتصاد کشور از طریق همین مسیرها جریان دارد و هرگونه حادثه رانندگی، علاوه بر خسارات جانی، تبعات اقتصادی و اجتماعی گسترده‌ای به همراه دارد. سرعت غیرمجاز، سبقت‌های پرخطر، خستگی و خواب‌آلودگی رانندگان و بی‌توجهی به قوانین، از مهم‌ترین عوامل بروز تصادفات در جاده‌های بین‌شهری استان هستند.

در کنار نقش رانندگان، بهسازی مستمر راه‌ها، رفع نقاط حادثه‌خیز، نصب علائم هشداردهنده استاندارد، خط‌کشی مناسب و تأمین روشنایی کافی در محورهای پرتردد، از اقداماتی است که می‌تواند سطح ایمنی را افزایش دهد. همچنین بهره‌گیری از سامانه‌های هوشمند کنترل ترافیک و نظارت دقیق‌تر بر تخلفات، گامی مؤثر در پیشگیری از حوادث خواهد بود.

با این حال، مهم‌ترین رکن ایمنی جاده‌ها، فرهنگ رانندگی مسئولانه است. رعایت سرعت مطمئنه، بستن کمربند ایمنی، پرهیز از استفاده از تلفن همراه هنگام رانندگی و توجه به شرایط جوی، اقداماتی ساده اما حیاتی‌اند که می‌توانند جان انسان‌ها را نجات دهند.

جاده‌های استان مرکزی تنها مسیر عبور خودروها نیستند؛ آن‌ها مسیر زندگی، کار و امید هزاران خانواده‌اند. ارتقای ایمنی در این محور‌ها، صیانت از جان انسان‌ها و سرمایه‌های ملی است و نیازمند هم‌افزایی مردم و دستگاه‌های مسئول خواهد بود.

۱۸ میلیون تردد در محورهای استان ثبت شد

تسنیم: استان مرکزی در سال ۱۴۰۴ در حوزه ترددهای جاده ای چه وضعیتی داشته است؟

آشوری: استان مرکزی پس از استان‌های تهران و البرز، امسال نیز در زمره پرترددترین استان‌های کشور قرار داشته است. با وجود اینکه این استان حدود ۲ درصد از مساحت کشور را به خود اختصاص داده، اما به لحاظ ترافیکی دارای محورهای بسیار فعال و پرتردد است.

براساس اطلاعات ثبت‌شده توسط دوربین‌های ترددشمار، تاکنون بیش از ۲۶۰ میلیون تردد در محورهای مواصلاتی استان مرکزی ثبت شده که این میزان، در مقایسه با میانگین کشوری و حتی برخی استان‌ها، تا ۲۰ درصد بالاتر است.

در مدت ۱۰ ماهه امسال حدود ۱۸ میلیون تردد در محورهای استان ثبت شده که این رقم نسبت به مدت مشابه سال گذشته، افزایش ۱۰ درصدی را نشان می‌دهد.

استان مرکزی دارای اقلیم‌های متنوعی از جمله نیمه‌بیابانی و نیمه‌کوهستانی است که این شرایط، بی‌تأثیر در روند ترافیک و بروز تصادفات جاده‌ای نیست

کاهش تلفات با وجود تراکم بالای سفرها در استان مرکزی

تسنیم: با وجود این حجم ترافیک جاده ای در سطح استان مرکزی، آمار تلفات چگونه بوده است؟

آشوری: استان مرکزی سال گذشته موفق شد ۹۶ نفر کاهش جان‌باخته ناشی از تصادفات رانندگی را ثبت کند که از این حیث، جزو استان‌های برتر کشور قرار گرفت. حفظ جان این تعداد از هموطنان با توجه به شرایط موجود ترافیکی استان، کار بسیار دشواری است و تداوم این روند نیازمند برنامه‌ریزی دقیق و مشارکت همه‌جانبه است.

وی افزود: هدف‌گذاری ما در شرایط فعلی، حفظ این آمار مطلوب و در ادامه، برنامه‌ریزی برای کاهش دوباره تلفات است. خوشبختانه در سال ۱۴۰۳، استان مرکزی در مقایسه با سال‌های گذشته، آمار بسیار خوبی در حوزه کاهش جان‌باختگان تصادفات داشته که این موفقیت با همت مردم فهیم استان و همکاری دستگاه‌های مسئول به دست آمده است

ایمن‌سازی نقاط حادثه‌خیز و محورهای صنعتی در استان مرکزی

تسنیم: چه اقداماتی در زمینه رفع نقاط حادثه‌خیز در سطح استان مرکزی انجام شده است؟

آشوری: در سال ۱۳۹۹ و طی یک بازه سه‌ساله، ۱۳ نقطه حادثه‌خیز در استان شناسایی شد که با پیگیری‌های انجام‌شده و همکاری شورای راهبری استان، استاندار مرکزی، فرمانده انتظامی استان و سایر دستگاه‌های مرتبط، این نقاط به همراه ۱۹ مقطع پرتصادف عمدتاً رفع و ایمن‌سازی شدند.

در حال حاضر تنها یک نقطه حادثه‌خیز در استان باقی مانده که مربوط به دوراهی خنداب و تقاطع غیرهمسطح آن است. بخشی از عملیات اجرایی این پروژه انجام شده اما تکمیل آن نیازمند پیگیری بیشتر از سوی حوزه راه و شهرسازی است.

در سال ۴۰۲ نیز ۳۷ نقطه پرتصادف دیگر در محورهای استان، عمدتاً در مسیرهای اراک–قم و ساوه، شناسایی شد که با همکاری مجموعه راهداری و پلیس راه، این نقاط نیز ایمن‌سازی و بخش عمده‌ای از مشکلات آن‌ها برطرف شده است.

محور زیرآب–محلات به طول حدود ۱۷ کیلومتر به دلیل عرض کم، شیب‌های تند، قوس‌های متعدد و نبود شانه مناسب، از جمله محورهای حادثه‌خیز استان بود که سالانه تصادفات منجر به فوت و جرح زیادی در آن رخ می‌داد، اما خوشبختانه در روزهای اخیر این مسیر بازگشایی شده و تردد در آن برقرار است. تکمیل علائم ترافیکی و خط‌کشی این محور نیز در روزهای آینده انجام خواهد شد.

علت اصلی تصادفات در استان مرکزی؛ خستگی در کریدور عبور ملی

تسنیم: به عنوان رئیس پلیس راه استان مرکری، مهم‌ترین علت وقوع تصادفات در استان چیست؟

آشوری: در ۱۱ ماهه امسال، بیشترین تصادفات ثبت‌شده به ترتیب در بزرگراه‌ها، راه‌های اصلی، راه‌های فرعی و راه‌های روستایی رخ داده است. استان مرکزی از نظر تنوع راه‌ها، استانی خاص است و تمامی انواع مسیرها از جمله آزادراه، بزرگراه، جاده‌های اصلی، فرعی و روستایی را در خود جای داده است.

علاوه بر این، با وجود بیش از ۲ هزار و ۷۰۰ واحد صنعتی، مسیرهای اختصاصی، شهرک‌های صنعتی و راه‌های پرتردد مرتبط با این واحدها نیز در استان وجود دارد که همین موضوع، حجم تردد را به شکل قابل توجهی افزایش داده است.

بر همین اساس، محورهای پرتصادف استان نیز مشخص شده‌اند که محور اراک–سلفچگان (اراک–قم) به‌عنوان پرترددترین محور استان، در صدر تصادفات قرار دارد. طبیعتاً هرچه توزیع سفر و حجم تردد بیشتر باشد، ریسک بروز تصادف نیز افزایش می‌یابد.

پس از آن، محور اراک–شازند (توره) به‌عنوان دومین محور پرتصادف و آزادراه ساوه–تهران به‌عنوان سومین محور پرتصادف استان شناسایی شده‌اند که این محورها به‌طور مستمر تحت رصد و پایش ترافیکی قرار دارند

اصلی‌ترین علت وقوع تصادفات در محورهای مواصلاتی استان مرکزی، خستگی و خواب‌آلودگی رانندگان است که عمدتاً منجر به واژگونی وسایل نقلیه می‌شود. استان مرکزی به‌دلیل موقعیت جغرافیایی، در حکم یک کریدور ارتباطی کشور محسوب می‌شود؛ به‌عبارتی، شاهراهی است که غرب و جنوب کشور را به مرکز متصل می‌کند و از این رو، میزان تردد در آن بسیار بالا است.

همین ویژگی خطی بودن و نقش ترانزیتی استان موجب می‌شود مسافران و رانندگانی که از استان‌های غربی و جنوبی وارد محورهای استان مرکزی می‌شوند، پس از چند ساعت رانندگی دچار خستگی و کاهش تمرکز شوند و این مسئله در برخی از محورهای نیمه‌بیابانی شمال استان، از جمله محورهای ساوه و زرندیه نمود بیشتری دارد، زیرا در این مسیرها جذابیت بصری و تنوع محیطی کمتری وجود دارد و این موضوع احتمال خواب‌آلودگی و بروز حادثه را افزایش می‌دهد.

دومین عامل عمده تصادفات در استان، انحراف به چپ و تجاوز به مسیر مقابل است. با توجه به اینکه بیش از ۸۹ درصد محورهای استان مرکزی به‌صورت رفت‌وبرگشت بدون جداکننده فیزیکی هستند، این تخلف متأسفانه توسط تعداد محدودی از رانندگان رخ می‌دهد و به‌دلیل شدت برخورد، معمولاً تصادفات سنگین بر جای می‌گذارد.

تخطی از سرعت مطمئنه نیز از دیگر عوامل تأثیرگذار در بروز حوادث رانندگی محسوب می‌شود. با وجود تقویت اقدامات نظارتی در سال جاری و افزایش تعداد دوربین‌های ثبت تخلف به ۱۵۳ دستگاه، همچنان سرعت غیرمجاز از چالش‌های اصلی محورهای استان به شمار می‌رود.

توسعه کنترل هوشمند و پیشنهاد تجهیز راه‌های فرعی استان مرکزی

تسنیم: یکی از مسائل مهم و قابل توجه در جاده های استان، موضوع تصادفات است بفرمایید استان مرکزی در زمینه کنترل تخلفات چه دستاوردی داشته است؟

آشوری: یکی از اقدامات استان مرکزی توسعه سامانه‌های هوشمند کنترل تخلفات است، میانگین کشوری نصب دوربین‌های نظارتی هر ۲۸ کیلومتر است، اما در استان مرکزی این رقم به‌واسطه تلاش مجموعه راه و شهرسازی و پلیس راه، به هر ۲۱ کیلومتر یک دوربین رسیده است. این ارتقا، تأثیر قابل توجهی در کاهش تخلفات و بهبود ایمنی داشته است.

با این حال، هنوز ظرفیت قابل استفاده‌ای در محورهای فرعی و روستایی وجود دارد و پیشنهاد ما استفاده از ظرفیت ماده ۲۳ قانون تنظیم بخشی از مقررات مالی دولت است تا فرمانداران محترم در شهرستان‌ها نسبت به شناسایی و تجهیز محورهای مستعد حادثه به دوربین‌های ثبت تخلف اقدام کنند. فهرست این محورها از سوی پلیس راه استان شناسایی و آماده شده و با همراهی دستگاه‌های اجرایی می‌توان گام موثری در پیشگیری از حوادث برداشت.

محور خمین–الیگودرز؛ نیازمند اقدام جدی برای ایمن‌سازی

تسنیم: یکی از محورهای مهم استان محور خمین- الیگودرز است، بفرمایید وضعیت محور خمین–الیگودرز به کجا رسیده است؟

آشوری: محور خمین–الیگودرز از جمله محورهایی است که به‌صورت ویژه در جلسات شورای راهبری و نشست‌های تخصصی مرتبط مورد بررسی قرار گرفته است و انتظار می‌رود دستگاه‌های مسئول با اهتمام جدی‌تری نسبت به تکمیل و ایمن‌سازی این مسیر اقدام کنند.

در حال حاضر، از نقطه صفر مرزی استان مرکزی با استان لرستان، حدود هفت کیلومتر از محور الیگودرز به‌طور کامل زیرسازی شده و آمادگی بهره‌برداری دارد و حتی این امکان وجود دارد که این مسیر تا ۱۲ کیلومتر نیز ارتقا یابد. این موضوع در جلسات پیشین شورای راهبری با حضور استاندار مرکزی و فرمانده انتظامی استان مطرح شده و پیگیری‌ها برای تسریع در بهره‌برداری از این محور ادامه دارد.

محور خمین–الیگودرز به‌دلیل عرض کم مسیر و نبود جداکننده فیزیکی، از محورهای حادثه‌خیز استان محسوب می‌شود و متأسفانه در زمان سبقت یا انحراف به چپ، تصادفات شدید و بعضاً مرگبار در آن رخ می‌دهد. علاوه بر این، در حدود ۱۰ کیلومتر انتهایی مسیر و محدوده نقطه صفر مرزی، یک گردنه برف‌گیر وجود دارد که در فصل سرما، مشکلات تردد را دوچندان می‌کند و نبود جداکننده در این مسیر رفت‌وبرگشت، خطر بروز حوادث را افزایش می‌دهد. تکمیل هرچه سریع‌تر این محور و رفع نواقص زیرساختی آن می‌تواند نقش مؤثری در کاهش تصادفات و ارتقای ایمنی تردد در این منطقه داشته باشد

۵۷ درصد ترددها با پلاک غیربومی؛ چالش آموزش فرهنگی رانندگی

تسنیم: وضعیت ترددهای غیربومی در استان مرکزی چگونه است؟ بفرمایید در حوزه فرهنگ‌سازی رانندگی، چه برنامه‌هایی اجرا شده است؟

آشوری: یکی از وظایف مهم پلیس، فرهنگ‌سازی، آموزش قوانین و مقررات و بازآموزی اصول رانندگی است، این اقدامات در مقایسه با پروژه‌های عمرانی، هزینه کمتری دارد اما اگر به‌صورت ریشه‌ای و مستمر اجرا شود، بازخورد بسیار مطلوبی در کاهش حوادث خواهد داشت.

با این حال، استان مرکزی شرایط خاصی دارد، چراکه حدود ۵۷ درصد ترددها مربوط به پلاک‌های غیربومی است. به همین دلیل، آموزش‌های فرهنگی که برای شهروندان بومی ارائه می‌شود، لزوماً به همان میزان به رانندگان عبوری منتقل نمی‌شود و این موضوع یکی از چالش‌های اصلی استان در حوزه فرهنگ ترافیک به شمار می‌رود.

با وجود این شرایط، مجموعه پلیس راه فرماندهی انتظامی استان و همچنین پلیس راهور به‌عنوان وظیفه ذاتی خود، به‌صورت هدفمند وارد حوزه آموزش شده‌اند. جامعه‌های هدف شناسایی شده و در بازه‌های زمانی مشخص و مناسبت‌های خاص، برنامه‌های آموزشی اجرا می‌شود.

به‌عنوان نمونه، در طرح‌های مرتبط با آغاز سال تحصیلی و فصل پاییز، مدارس به‌عنوان جامعه هدف اصلی در اولویت قرار می‌گیرند. در پلیس راه، مدارس حاشیه راه‌ها همواره در اولویت اقدامات ما هستند و برنامه‌هایی نظیر آرام‌سازی ترافیک، ایمن‌سازی معابر و آموزش دانش‌آموزان و اولیا به‌طور همزمان دنبال می‌شود تا ان‌شاءالله از بروز حوادث در محدوده مدارس جلوگیری و این مخاطرات به حداقل ممکن برسد

به گزارش تسنیم، گزارش آماری و تحلیلی از وضعیت جاده‌های استان مرکزی نشان می‌دهد علی‌رغم تراکم بی‌سابقه تردد و وجود بیش از ۲۷۰۰ واحد صنعتی در محدوده شهری و حاشیه‌ای، روند ایمنی جاده‌ها رو به بهبود است. تداوم ارتقای زیرساخت‌ها، تجهیز راه‌ها به سامانه‌های هوشمند، کنترل سرعت، آموزش مستمر و مشارکت مردم، پلیس راه استان مرکزی را در مسیر دستیابی به ترافیکی ایمن و انسانی قرار داده است.

گفت‌و‌گو از: فاطمه ساریخانی

انتهای پیام/۷۱۱/