جنگ ایران و آمریکا فقط معطوف به این دو کشور نبوده و حتی از درگیری منطقهای نیز فراتر رفته است. آمارها نشان میدهد که این جنگ هزینههای میلیارد دلاری را به تمام کشورهای صنعتی وارد کرده و زنجیرهی تولید نیز با چالش مواجه است.
اقتصاد آنلاین – رجا ابوطالبی: در حالی که بورسهای دنیا تا ۲۷ فوریه یک روز قبل از جنگ، روند طبیعی خود را طی میکردند، افت و رشدهای منطقی داشته و در یک کلام، قابل پیشبینی بودند، به ناگاه همه چیز تغییر کرد.
بورسهای دنیا تا تاریخ مذکور گاهی گارد صعودی و گاهی مسیر نزولی را طی میکردند. مسیرهایی که میتوان گفت که از روند هیجانی به دور بوده به طوری که تمام آنها در هفتهی قبل از جنگ، از منفی دو درصد تا مثبت دو درصد نوسان کردند.
اما همزمان با آغاز جنگ در اولین ساعتهای ۲۸ فوریه، ورق برگشت و پیشبینی پذیری بازارها به طور کامل مختل شد.
چرا کل دنیا درگیر این جنگ هستند؟
علاوه بر اینکه کاهش تولید و صادرات نفت و گاز توسط برخی کشورهای منطقه، که زمینهساز رشد قیمت کالا میشود، ناآرامی در منطقه سایر هزینههای جانبی را افزایش میدهد. به عنوان مثال هزینهی بیمهی کشتیهای حامل انرژی و حتی هزینههای لجستیکی افزایش قابل توجهی را خواهند داشت. در همین راستا نشریهی فوربس از افزایش ۱۰۰ درصدی هزینهی لجستیک تنها در عرض یک هفته خبر داد.
تمام موارد بالا سبب میشود که هزینهی نفت و گاز، زمانی که به کشورهای اروپایی، آمریکایی و حتی چین میرسد، چندین برابر اعداد قبل از جنگ با ایران شود. گزارهای که برای اثبات آن، تنها مرور نرخ گاز اروپا را نیاز است؛ به طوری که رکورد سه ساله قیمت گاز اروپا شکسته شد
۲۰ تجارت جهانی در معرض خطر
اگرچه اشاره شد که جنگ منطقهای فعلی، جنگ انرژی است، اما این مسئله تمام ماجرا نبوده و ابعاد وسیعتری را در برمیگیرد.
ایران به واسطهی موقعیت ژئوپلوتیکی ویژهای که دارد، مشرف و مسلط بر تنگهی هرمز است. تنگهای که ۲۵ درصد از انرژی جهان و ۲۰ درصد از کل تجارت جهانی از آن عبور میکند. مشخصا ناآرامی که در منطقه ایجاد شده، سبب میشود که بسیاری از حجم تجارت جهانی یا صورت نگیرد یا در صورت انجام تبادل، هزینهی آن به طرز وحشتناکی رشد کند.
اثبات این صحبت را میتوان در شاخص بورسهای دنیا جستوجو کرد. بورسها که آینهی تمام قدی از تولید و فروش شرکتها هستند، به سادگی احوالات بنگاهها را به تصویر میکشند. همانطور که مشخص است، شاخص داوجونز آمریکا بعد از جنگ، قریب به ۴ درصد افت ارتفاع را تجربه کرده است. حتی شاخص ۱۰۰ شرکت بزرگ بریتانیا، کشوری که به هیچ وجه به طور مستقیم وارد جنگ نشده است، ریزش بیش از ۶ درصدی را تنها در یک هفته تجربه کرده است.
مجموع موارد فوق نشان میدهد که جنگ ایران با آمریکا را نمیتوان تنها از بعد نظامی و هزینههای نظامی جستوجو کرد. ریزش بورسهای دنیا بخشی از اثرات این حمله است که خسارتهای ترلیون دلاری را روی دست دولتها گذاشته است. همچنین فقدان نفت و گاز و افزایش نرخهای این دو، به عنوان مادهی اولیه و تقریبا غیر جایگزین تمام صنایع، کل زنجیرهی تولید در جهان را با چالشهای جدیدی رو به رو خواهد کرد.
- نویسنده: اقتصاد آنلاین
